Katolickie spojrzenie na współczesność

Święty Josemaria i liturgia

Studium Juana José Silvestre pokazuje, że święty Josemaría Escrivá był pionierem ruchu liturgicznego XX wieku, podkreślając jego głębokie doświadczenie i nauczanie liturgii. Praca podkreśla, w jaki sposób przekazał on tę liturgiczną miłość, zwłaszcza członkom Opus Dei, w wierności Magisterium i Soborowi Watykańskiemu II.

José Carlos Martín de la Hoz

17 de sierpień de 2025

Święty Josemaria i liturgia

Uważna lektura wspaniałego dzieła profesora Juan José Silvestre (Alcoy, Alicante, 1973), doktor liturgii świętej Instytutu Anzelmiańskiego w Rzymie, konsultor Dykasterii ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów oraz wykładowca na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Nawarry, na temat znaczenia liturgii w kazaniach i pismach św. Josemarii Escrivá de Balaguer, uderzył mnie jako obraz mądrego profesora w swoim przedmiocie, który z radością poszukuje swoich korzeni, aby odnowić naukę, którą żył i studiował od jej początków.

W wielkiej reformie teologicznej przeprowadzonej przez Szkołę w Salamance, która miała znaczący wpływ na Sobór Trydencki i na wielką reformę Kościoła zarówno w Europie, jak i w Ameryce w XVI wieku, jedna z jej podstawowych zasad niewątpliwie miała wpływ: "ad fontes". Oznacza to powrót do źródeł, do ustnego i pisemnego objawienia Jezusa Chrystusa, przekazanego, zachowanego i pogłębionego przez magisterium Kościoła oraz przez wielką tradycję teologii i prawa kanonicznego świętych i głębokich mężów, którzy byli w stanie żyć, studiować i przekazywać skarb chrześcijańskiego objawienia w swoim czasie i w swoim życiu.

Ruch liturgiczny

Profesor Silvestre rozpocznie swoją pracę od postawienia kluczowego pytania dla liturgisty XXI wieku: czy św. Josemaria należał do wielkiego ruchu liturgicznego, który od 1904 r. wraz ze św. Piusem X rozprzestrzeniał się w całym Kościele powszechnym aż do zjednoczenia się na Soborze Watykańskim II i który został zawarty w pierwszym wielkim dokumencie Soboru, konstytucji dogmatycznej "Sacrosantum Concilium". 

Jan Paweł II opublikował list apostolski z okazji 40-lecia wspomnianej Konstytucji, w którym stwierdził: "Ogłoszenie Konstytucji 'Sacrosanctum Concilium' wyznaczyło w życiu Kościoła etap o fundamentalnym znaczeniu dla promocji i rozwoju liturgii. Kościół, który ożywiany tchnieniem Ducha Świętego, przeżywa swoją misję jako 'sakrament, czyli znak i narzędzie wewnętrznego zjednoczenia z Bogiem i jedności całego rodzaju ludzkiego' (Lumen gentium, n. 1), znajduje w liturgii najwyższy wyraz swojej mistycznej rzeczywistości" (List apostolski "Liturgia Kościoła").Spiritus et sponsa"Rzym" 4.XII.2003, n.16). 

Profesor Silvestre przestudiuje zatem wszystkie dokumenty magisterium Kościoła w XX wieku, aby prześledzić narodziny ruchu liturgicznego i jego intuicje, a także doktryny wielkich liturgistów XX wieku, ich monografie, artykuły i referaty konferencyjne itp., a na koniec zagłębi się w dzieła świętego Josemarii, aby móc stwierdzić, że święty Josemaria był rzeczywiście prawdziwym pionierem tego ruchu liturgicznego (29, 38).

Pamiętam rozmowę z wielkim historykiem ruchu liturgicznego i liturgii, ojcem Manuelem Garrido OSB (1925-2013), który był członkiem trybunału w diecezjalnej fazie procesu beatyfikacyjnego i kanonizacyjnego św. Josemaríi Escrivá w Madrycie, który powiedział, że dla niego najważniejszym wkładem św. Josemaríi w ruch liturgiczny było to, jak uformował wiernych Opus Dei oraz współpracowników i przyjaciół w sposobie kochania i przeżywania liturgii.

Liturgia i święty Josemaría

Praca profesora Juana José Silvestre szczegółowo wyjaśni sposób, w jaki święty Josemaría żył Liturgią Kościoła i jak nauczał jej swoim przykładem i słowami ludzi wszelkiego rodzaju i warunków, a zwłaszcza kapłanów Prałatury Opus Dei i Stowarzyszenia Kapłańskiego Świętego Krzyża, co można zobaczyć po prostu obserwując, jak odprawiają Mszę Świętą, udzielają błogosławieństwa podczas ceremonii lub rozdają komunię.

Jak zawsze, musimy podkreślić, że profesor Silvestre w naturalny sposób zachowuje wielki rygor historyczny w publikowanych przez siebie pracach i zawsze wie, jak ująć swoje prace we współrzędnych historycznych, ponieważ czyni to jego argumentację teologiczną i kanoniczną znacznie solidniejszą.

Musimy również podkreślić, że profesor Silvestre wie, jak teologicznie uzasadnić kwestie, którymi się zajmuje, a zatem jest liturgistą, z którym można prowadzić dialog, ponieważ innym bardzo trudno jest słuchać argumentacji kogoś, kto ma inne kryterium niż ich własne, co wynika po prostu z braku solidności intelektualnej.

Główny wkład

Jeśli chodzi o wkład profesora Silvestre w tę pracę, uważamy za ważny rozwój dokonany przez świętego Josemaríę i przestudiowany przez naszego autora na temat koncepcji "utożsamiania się z Chrystusem kapłana" zarówno w czasie odprawiania Mszy Świętej "in persona Christi", jak i zwyczajowo przez cały dzień, jak święty Josemaría zwykł prosić kapłanów: "aby mieli te same uczucia, co Chrystus na krzyżu" (188).

W związku z tym anegdota, która wydarzyła się 7 sierpnia 1931 r. podczas Patronato de enfermos, wydaje się ważna i odkrywcza z liturgicznego punktu widzenia, kiedy to św. Josemaria otrzymał w sobie boską lokalizację ze słowami z Ewangelii Jana: "Gdy zostanę wywyższony na wysokościach, przyciągnę wszystko do siebie" (I J 12, 32) i mógł zobaczyć, jak uświęcenie zadań doczesnych staje się rzeczywistością (174, 178).

Warto również wspomnieć kilka słów profesora Silvestre'a o tym, jak św. Josemaria zastosował w ośrodkach Opus Dei środki podjęte przez papieży rzymskich i w każdej diecezji przez ordynariuszy, aby wiernie żyć postanowieniami Soboru Watykańskiego II. Jednocześnie nasz autor nie omieszkał przypomnieć "bólu, jakiego doznał święty Josemaria w obliczu nadużyć i deformacji, jakim uległa liturgia w latach następujących po Soborze Watykańskim II" (212).

Bardzo pouczające i formujące jest zalecenie, aby czytelnicy tej pracy przyjrzeli się bliżej ostatniej części pracy profesora Silvestre'a, która zawiera wiele tekstów świętego Josemaríi rozproszonych w jego dziełach pisanych i w jego ustnych kazaniach na temat tego, jak przeżywać części Mszy z "pasją miłości", korzystając z głębi zawartej w rubrykach Mszy i historii samej Mszy: "spotkania miłości między Chrystusem a Jego Kościołem", jak nazywa je profesor Silvestre (249).

El milagro de la nieve

El «milagro de la nieve» que hoy recuerda Santa María la Mayor

Teresa Aguado Peña

PapieżWniebowzięcieDziewicyCastelgandolfo

Papież śpiewa o miłości i czystości duszy w Wniebowzięciu Maryi

Redakcja Omnes

Eclipse

María, el eclipse y la ceguera de amor

Antonio Moreno

Merydemaría

MerydeMaria, joyas católicas de una joven emprendedora: «La Virgen María es la protagonista absoluta»

Teresa Aguado Peña

Coronación de la Virgen

El día que el Cielo se quedó sin aliento

Paloma López Campos

grace

La aventura de la gracia

José Carlos Martín de la Hoz

La masonería a través de la historia

José Carlos Martín de la Hoz

investigaciones san josemaria

Un repaso a las investigaciones históricas actuales sobre san Josemaría

José Carlos Martín de la Hoz

La chica más lista que conozco

José Carlos Martín de la Hoz

revolución del amor

Una revolución medieval con voz femenina

José Carlos Martín de la Hoz