Katolickie spojrzenie na współczesność

Nigeria i Kenia, gdzie większość katolików uczestniczy we Mszy św.

Nigeria, Kenia i Liban znajdują się na czele listy krajów, w których katolicy uczestniczą we Mszy św. w niedzielę lub częściej na świecie - wynika z World Values Survey, analizowanego przez Center for Applied Research in Apostolate na Uniwersytecie Georgetown w Stanach Zjednoczonych.

Paloma López Campos

6 de marzec de 2023

Masa Nigerii
Uczestnicy mszy w Nigerii po ataku na nigeryjski kościół (CNS photo/Temilade Adelaja, Reuters)

Nigeria, Kenia i Liban znajdują się na czele listy krajów, w których katolicy uczęszczają na mszę w niedzielę lub częściej na świecie. Za nimi są Filipiny, Kolumbia, Polska i Ekwador - wynika z badania World Values Survey (WVS), przeanalizowanego przez Center for Applied Research in the Apostolate (CARA) Uniwersytetu Georgetown.

Nigeria to najludniejszy kraj na kontynencie afrykańskim, liczący 210 mln mieszkańców, z których około 16 procent, czyli 33 mln, to katolicy. A w Kenii, liczącej 42,9 mln mieszkańców, katolicy stanowią 32,3 procent (ok. 16 mln). Trzeci w rankingu Liban ma 6,67 mln mieszkańców, z czego 2,1 mln to katolicy.

To właśnie te kraje przodują w rankingu katolików, którzy uczestniczą we Mszy św. w niedzielę lub częściej (w Nigerii - 94 %, w Kenii - 73 %, a w Libanie - 69 %) - podaje Badanie wartości świata (WVS) w jego siódmej fali (od lat 80.), rozpowszechnianej i analizowanej przez Dziewiętnaście sześćdziesiąt czteryblog naukowy Centrum Badawcze CARA z Georgetownz danymi z 36 krajów o dużych populacjach katolickich. 

W badaniu nie uwzględniono takich krajów jak np. Demokratyczna Republika KongaAni Uganda, w której mieszka 90 milionów ludzi, z czego ponad połowa jest wyznania chrześcijańskiego, i którą właśnie odwiedził papież Franciszek, ani Uganda, w której katolicy stanowią 47 procent, ponad 17 milionów, 47 procent 36,4-milionowej ludności kraju.

Grupa 2: Filipiny, Kolumbia, Polska, Ekwador...

Do kolejnej grupy krajów, w których połowa lub więcej katolików (50 % lub więcej) uczestniczy co tydzień w Eucharystii, należą Filipiny (56 %), Kolumbia (54 %), Polska (52 %) i Ekwador (50 %). 

Teraz następuje blok obejmujący na przykład Włochy, gdzie mniej niż połowa, ale jedna trzecia lub więcej, uczestniczy w Mszy św. co tydzień. Są to Bośnia i Hercegowina (48 %), Meksyk (47 %), Nikaragua (45 %), Boliwia (42 %), Słowacja (40 %), Włochy (34 %) i Peru (33 %).

Od trzech na dziesięciu do jednej czwartej katolików uczestniczy w mszy co tydzień w Wenezueli (30 %), Albanii (29 %), Hiszpanii (27 %), Chorwacji (27 %), Nowej Zelandii (25 %) i Wielkiej Brytanii (25 %).

W badaniu CARA i WVS około 24 % katolików w Stanach Zjednoczonych uczestniczyło we Mszy Świętej co tydzień lub częściej przed pandemią Covid-19 w 2019 roku. 

W najnowszym badaniu przeprowadzonym przez te same agencje, 17 % dorosłych katolików w USA zadeklarowało uczestnictwo we mszy z taką częstotliwością, a 5 % oglądało mszę online lub w telewizji z domu.

Inne kraje o podobnej do Stanów Zjednoczonych frekwencji na mszy katolickiej to Węgry (24 %), Słowenia (24 %), Urugwaj (23 %), Australia (21 %), Argentyna (21 %), Portugalia (20 %), Czechy (201 %) i Austria (17 %). 

Najniższe poziomy tygodniowej frekwencji występują na Litwie (16 %), w Niemczech (14 %), Kanadzie (14 %), na Łotwie (11 %), w Szwajcarii (11 %), w Brazylii (8 %), we Francji (8 %) i w Holandii (7 %).

Osoby, które uważają się za religijne

Można by przypuszczać - zauważa raport - że im więcej religijnych katolików w danym kraju, tym większe prawdopodobieństwo, że będą oni często uczestniczyć we Mszy św. Jednakże nie ma silnej korelacji pomiędzy liczbą osób określających się jako "religijni" katolicy a częstym uczestnictwem w mszy świętej. W badaniu WVS zapytano respondentów: "Niezależnie od tego, czy chodzisz do kościoła czy nie, czy powiedziałbyś, że jesteś...: osobą religijną, niereligijną, ateistą czy nie wiem. 

Istnieją kraje, w których istnieje ścisły związek między odpowiedziami na oba pytania, w tym Holandia, Argentyna, Ekwador, Filipiny, Kenia i Nigeria. 

Ale w wielu innych krajach tak nie jest. Na przykład Liban ma stosunkowo wysoką frekwencję na mszy świętej, ale odsetek katolików, którzy uważają się za osoby religijne jest tam znacznie niższy w porównaniu z innymi krajami. Dziewięćdziesiąt siedem procent katolików w Urugwaju uważa się za osoby religijne, ale tylko 23 % katolików uczestniczy we Mszy św. co tydzień lub częściej. 

Oprócz Urugwaju, kraje, w których katolicy "najczęściej uważają się za religijnych", jak zauważa badanie, to Nigeria (95 %), Albania (94 %), Słowacja (93 %), Czechy (92 %), Włochy (92 %), Litwa (92 %), Kenia (92 %), Kolumbia (92 %), Boliwia (91 %) i Polska (90 %).
Ponad trzy czwarte, ale mniej niż dziewięciu na dziesięciu katolików, uważa się za osoby religijne w tych krajach: Chorwacja (88 %), Bośnia i Hercegowina (88 %), Słowenia (87 %), Węgry (86 %), Portugalia (85 %), Łotwa (85 %), Peru (84 %), Filipiny (83 %), Ekwador (82 %), Brazylia (82 %), Argentyna (79 %), Holandia (78 %), Meksyk (77 %) i Nikaragua (76 %).
Katolicy w Stanach Zjednoczonych są za tą grupą z 74 % uważającymi się za osoby religijne. Za Stanami Zjednoczonymi plasuje się Francja (72 %), Austria (69 %), Australia (67 %), Hiszpania (67 %), Niemcy (65 %), Szwajcaria (63 %), Liban (62 %), Wielka Brytania (59 %), Wenezuela (571 %), Kanada (551 %) i Nowa Zelandia (551 %).
Interesujące jest to, że według raportu, pod względem identyfikacji jako osoba religijna, katolicy w Stanach Zjednoczonych i Francji są dość podobni (odpowiednio 74 % i 72 %). Jednak tylko 8 % katolików we Francji uczestniczy w mszy co tydzień, w porównaniu do 17 % katolików w Stanach Zjednoczonych (a 24 % uczestniczyło co tydzień przed pandemią).

Czynnik ekonomiczny

Jest jeszcze trzeci czynnik, którym zajmuje się raport, a jest nim PKB (Produkt Krajowy Brutto, bogactwo narodowe) per capita. Frekwencja na mszy spada gwałtownie, gdy PKB per capita wzrasta do 10 000 dolarów, a następnie ten spadek zwalnia i spłaszcza się, gdy PKB per capita nadal rośnie. 

Religijność ma bardziej liniowy, choć słabszy, związek z PKB per capita. Istnieje duża grupa krajów o PKB per capita poniżej 25 tys. dolarów, które mają jeden z najwyższych odsetków katolików identyfikujących się jako religijni. 

"W krajach o wyższych dochodach religijność spada" - zauważają CARA i WVS. Szwajcaria, z najwyższym PKB per capita spośród badanych krajów, ma niski poziom cotygodniowego uczestnictwa we mszy świętej i stosunkowo mniej katolików, którzy samoidentyfikują się jako religijni. 
W tej niewielkiej próbie krajów raport stwierdza, że "możemy założyć, że katolicyzm jest najsilniejszy w tym, co często nazywa się światem rozwijającym się, gdzie PKB per capita jest najniższy, podczas gdy wydaje się kurczyć w bogatszych krajach 'rozwiniętych'. Dokładne mechanizmy związane z rozwojem gospodarczym i bogactwem, które wpływają na uczestnictwo katolików w wierze i identyfikację jako religijnych, są niejasne. Jakiekolwiek by one nie były, mają istotne znaczenie" - podsumowuje artykuł.

Ranking obecności na mszy św.
El milagro de la nieve

El «milagro de la nieve» que hoy recuerda Santa María la Mayor

Teresa Aguado Peña

PapieżWniebowzięcieDziewicyCastelgandolfo

Papież śpiewa o miłości i czystości duszy w Wniebowzięciu Maryi

Redakcja Omnes

Eclipse

María, el eclipse y la ceguera de amor

Antonio Moreno

Merydemaría

MerydeMaria, joyas católicas de una joven emprendedora: «La Virgen María es la protagonista absoluta»

Teresa Aguado Peña

Coronación de la Virgen

El día que el Cielo se quedó sin aliento

Paloma López Campos

Coronación de la Virgen

El día que el Cielo se quedó sin aliento

Paloma López Campos

Migranci

Leon XIV wzywa do ochrony przesiedlonych dzieci

Paloma López Campos

Notre Dame

De México al Vaticano: Los santuarios católicos que mueven a millones de personas al año

Paloma López Campos

Leon XIV

Leon XIV odwiedzi Republikę San Marino i Rimini podczas intensywnego dnia duszpasterskiego 22 sierpnia

Paloma López Campos

Augustyn

Ocultos durante siglos: cómo se encontraron los sermones de san Agustín recientemente identificados

Paloma López Campos