{"id":54986,"date":"2025-11-13T06:09:00","date_gmt":"2025-11-13T04:09:00","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/?p=54986"},"modified":"2026-03-30T13:39:06","modified_gmt":"2026-03-30T11:39:06","slug":"descubridor-pildora-anticonceptiva-se-arrepintio","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/foco\/descubridor-pildora-anticonceptiva-se-arrepintio\/","title":{"rendered":"Dlaczego osoba, kt\u00f3ra \u00abwynalaz\u0142a\u00bb pigu\u0142k\u0119 antykoncepcyjn\u0105, \u017ca\u0142owa\u0142a swojego odkrycia"},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\">W 1950 roku naukowcowi Carlowi Djerassi uda\u0142o si\u0119 zsyntetyzowa\u0107 w Meksyku pochodn\u0105 progesteronu o dw\u00f3ch rewolucyjnych cechach: by\u0142a bardzo silnym \u015brodkiem wywo\u0142uj\u0105cym owulacj\u0119 i by\u0142a odporna na trawienie, co umo\u017cliwia\u0142o jej doustne podawanie, co okaza\u0142o si\u0119 bardzo funkcjonaln\u0105 drog\u0105 podawania dla u\u017cytkownik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jednak kiedy Djerassi zacz\u0105\u0142 pracowa\u0107 z tym hormonem, antykoncepcja nie by\u0142a jego celem. Dowodem na to jest fakt, \u017ce w swojej autobiografii wyzna\u0142: \u00abNawet w naj\u015bmielszych snach (...) nie wyobra\u017cali\u015bmy sobie tego\u00bb; a cytuj\u0105c Bernarda Shawa, napisa\u0142 r\u00f3wnie\u017c: \u00abNauka zawsze si\u0119 myli: nigdy nie rozwi\u0105zuje jednego problemu bez stworzenia dziesi\u0119ciu nowych\u00bb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W tym sensie pod koniec \u017cycia, w swoim ostatnim artykule naukowym opublikowanym w czasopi\u015bmie <em>Nauka<\/em> W 1990 roku przekaza\u0142 nam wyzwanie nauczenia kobiet rozpoznawania owulacji w \u0142atwy i niedrogi spos\u00f3b (m\u00f3wi\u0142 o mo\u017cliwo\u015bci stworzenia \u00abs\u0142upk\u00f3w\u00bb wskazuj\u0105cych stan hormonalny). \u015awiadomy, \u017ce po rewolucji seksualnej \u015bwiat si\u0119 zmieni\u0142, Carl Djerassi uparcie porzuca\u0142 sw\u00f3j wynalazek, stawiaj\u0105c na \u015bwiadomo\u015b\u0107 p\u0142odno\u015bci, znan\u0105 obecnie jako \u00abNaturalna \u015awiadomo\u015b\u0107 P\u0142odno\u015bci\u00bb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Maj\u0105c to na uwadze, Carl Djerassi odm\u00f3wi\u0142 uznania go za wynalazc\u0119 pigu\u0142ki antykoncepcyjnej; nazywa\u0142 siebie \u00abmatk\u0105 pigu\u0142ki\u00bb, podczas gdy Gregory Pincus by\u0142 \u00abojcem pigu\u0142ki\u00bb. W latach 50. XX wieku dwaj inni naukowcy, Gregory Pincus i John Rock, wykorzystali wynalazek Djerassiego i, przy wsparciu finansowym aktywistki Margaret Sanger i filantropki Katherine McCormick, przeprowadzili badania kliniczne \u2013 szybko, z bardzo du\u017cymi dawkami i bez wi\u0119kszej wiedzy \u2013 w\u015br\u00f3d Portorykanek.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 1960 roku w USA firma farmaceutyczna GD Searle &amp; Company wprowadzi\u0142a na rynek Enovid\u00ae, pierwsz\u0105 legalnie dost\u0119pn\u0105 pigu\u0142k\u0119 antykoncepcyjn\u0105 na \u015bwiecie. Otworzy\u0142o to kobietom dost\u0119p do wysoce skutecznej antykoncepcji hormonalnej.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Kontrowersje wok\u00f3\u0142 skutk\u00f3w ubocznych pigu\u0142ki<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W latach 70. XX wieku marketing pigu\u0142ki antykoncepcyjnej rozwija\u0142 si\u0119 wraz z kontrowersjami dotycz\u0105cymi jej skutk\u00f3w ubocznych u niekt\u00f3rych u\u017cytkownik\u00f3w. W rezultacie zacz\u0119to opracowywa\u0107 preparaty z nowymi kombinacjami i ni\u017cszymi dawkami hormon\u00f3w, a jednocze\u015bnie zalecano stosowanie pigu\u0142ki przez ograniczony czas.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Do dzi\u015b skutki uboczne tabletek s\u0105 widoczne: obni\u017cone libido, b\u00f3le g\u0142owy i migreny, nudno\u015bci i wymioty, nieregularne krwawienia, przybieranie na wadze, zatrzymywanie p\u0142yn\u00f3w, wahania nastroju\u2026<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Recenzja Williamsa <em>i wsp.<\/em>. W roku 2021 mowa jest o niekt\u00f3rych z tych skutk\u00f3w, a przede wszystkim o innych, bardziej niekorzystnych, takich jak na przyk\u0142ad zwi\u0119kszone ryzyko:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>transmisja wirusa HIV;<\/li>\n\n\n\n<li>choroby uk\u0142adu sercowo-naczyniowego;<\/li>\n\n\n\n<li>post\u0119p cukrzycy;<\/li>\n\n\n\n<li>depresja i inne zaburzenia emocjonalne \u2013 znacznie bardziej widoczne w\u015br\u00f3d nastolatk\u00f3w \u2013;<\/li>\n\n\n\n<li>rak szyjki macicy, rak trzonu macicy, rak piersi \u2014 ten ostatni uwzgl\u0119dniono r\u00f3wnie\u017c w nowszym badaniu przeprowadzonym na Uniwersytecie Oksfordzkim <em>PLOS Medicine<\/em> (2023); i wszystkie z nich s\u0105 bardziej widoczne u kobiet, w kt\u00f3rych rodzinie wyst\u0119powa\u0142y te nowotwory.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u015bli chodzi o niekt\u00f3re z tych dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych, badanie wykaza\u0142o, \u017ce informacje zawarte w receptach lekarskich by\u0142y tendencyjne i skierowane do u\u017cytkowniczek.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Pomimo tych efekt\u00f3w pigu\u0142ka antykoncepcyjna ma ju\u017c 65 lat.<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jak intuicyjnie mo\u017cemy stwierdzi\u0107, nawet nie bior\u0105c pod uwag\u0119 zaburze\u0144 antropologicznych, jakie pigu\u0142ka spowodowa\u0142a \u2014 u kobiet, m\u0119\u017cczyzn i par \u2014 antykoncepcja hormonalna, rozpatrywana wy\u0142\u0105cznie z perspektywy biologii kobiety, wywo\u0142uje sztuczny stan fizjologiczny, kt\u00f3ry w pewnych przypadkach mo\u017ce prowadzi\u0107 do stanu patologicznego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mimo wszystko pigu\u0142ka antykoncepcyjna wci\u0105\u017c si\u0119 starzeje: w tym roku ko\u0144czy 65 lat. Wed\u0142ug danych Zapata <em>i wsp.<\/em>.Wed\u0142ug danych opublikowanych w 2021 roku, 254 miliony kobiet na ca\u0142ym \u015bwiecie w wieku od 19 do 45 lat \u2013 prawie 14,1% og\u00f3\u0142u \u2013 stosuje pigu\u0142ki antykoncepcyjne. Widzimy, jak pigu\u0142ki post\u0119puj\u0105 swoj\u0105 drog\u0105, oboj\u0119tnie na konsekwencje; a ich stosowanie nadal jest przedstawiane jako prawo\u2026 z jedn\u0105 stron\u0105, ale bez drugiej.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>En 1950, el cient\u00edfico Carl Djerassi logr\u00f3 sintetizar en M\u00e9xico un derivado de la progesterona con dos caracter\u00edsticas revolucionarias: era un anovulatorio muy potente y era resistente a la digesti\u00f3n, lo que permiti\u00f3 su administraci\u00f3n por v\u00eda oral \u2015una v\u00eda de administraci\u00f3n muy funcional para las usuarias\u2015. Sin embargo, cuando Djerassi comenz\u00f3 a trabajar con [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3301,"featured_media":54992,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"pmpro_default_level":"","footnotes":""},"categories":[551,548],"tags":[],"class_list":["post-54986","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-familia","category-foco","pmpro-has-access"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54986","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3301"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=54986"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54986\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/54992"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=54986"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=54986"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=54986"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}