Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Luny Miguel (1990), odnosz\u0105cej sukcesy pisarki i redaktorki, jednej z najlepszych autorek wsp\u00f3\u0142czesnej literatury hiszpa\u0144skiej, wyda\u0142a mi si\u0119 niezwykle interesuj\u0105ca i aktualna, poniewa\u017c poruszany w niej temat cenzury literackiej nie jest kwesti\u0105 czas\u00f3w Franco, lecz \u2013 jak pokazuje autorka \u2013 nosimy cenzur\u0119 w sobie, wprost z fabryki.<\/p>\n\n\n\n
Rzeczywi\u015bcie, \u015bwi\u0119ty Bazyli Wielki (s. 330-379), jeden z wielkich Ojc\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a IV wieku, kiedy Ko\u015bci\u00f3\u0142 uzyska\u0142 statut i m\u00f3g\u0142 si\u0119 swobodnie wypowiada\u0107, jako pierwszy zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do m\u0142odych ludzi swoich czas\u00f3w i wszystkich czas\u00f3w, aby powiedzie\u0107 im o krytycznym my\u015bleniu podczas czytania greckich i \u0142aci\u0144skich dzie\u0142 klasycznych, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 mogli czyta\u0107 po wst\u0105pieniu do szk\u00f3\u0142 retoryki i oratorstwa, aby rozpocz\u0105\u0107 nauk\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Rada, kt\u00f3ra przetrwa\u0142a wszystkie czasy i kultury, jest niezwykle m\u0105dra: trzeba du\u017co czyta\u0107, aby dowiedzie\u0107 si\u0119, kim jest B\u00f3g, cz\u0142owiek, \u015bwiat i natura, a tym samym m\u00f3c rz\u0105dzi\u0107 \u015bwiatem, kt\u00f3ry B\u00f3g nam da\u0142 w dziedzictwo (Pwt 3,18). \u017bycie z innymi buduje kr\u00f3lestwo Bo\u017ce, a wreszcie pozwala naby\u0107 niezb\u0119dn\u0105 m\u0105dro\u015b\u0107 \u017cyciow\u0105, dzi\u0119ki kt\u00f3rej mo\u017cemy przekazywa\u0107 naszym czasom warto\u015bci i dary, kt\u00f3re otrzymali\u015bmy od rodziny i nauczycieli.<\/p>\n\n\n\n
Druga rada, jeszcze bardziej konkretna, polega\u0142a na czerpaniu z ksi\u0105\u017cek ca\u0142ej zawartej w nich wielko\u015bci, aby piel\u0119gnowa\u0107 w sobie wielko\u015b\u0107 ludzkiej godno\u015bci \u2013 godno\u015bci ka\u017cdego cz\u0142owieka, niezale\u017cnie od jego pochodzenia czy okoliczno\u015bci. Oczywi\u015bcie, jako osoba wierz\u0105ca, doda\u0142, \u017ce ta wielko\u015b\u0107 cz\u0142owieka opiera si\u0119 na byciu stworzonym na obraz i podobie\u0144stwo Boga. Jednocze\u015bnie trzeba umie\u0107 z wdzi\u0119kiem odrzuci\u0107 wszystko, co podwa\u017ca ludzk\u0105 godno\u015b\u0107, umniejsza j\u0105 lub w jakikolwiek spos\u00f3b j\u0105 umniejsza.<\/p>\n\n\n\n
Luna Miguel opowie nam przy tej okazji w pierwszej osobie o genezie i rozwoju wyk\u0142adu, kt\u00f3ry mia\u0142a wyg\u0142osi\u0107 przed publiczno\u015bci\u0105 uniwersyteck\u0105, poruszaj\u0105c tak szeroki temat jak cenzura i przyjemno\u015b\u0107, w ramach cyklu po\u015bwi\u0119conego literaturze i erotyce. <\/p>\n\n\n\n
Nast\u0119pnie wyja\u015bni\u0142, \u017ce aby przekaza\u0107 co\u015b warto\u015bciowego i zapewni\u0107, \u017ce uczestnicy konferencji wynios\u0105 z prezentacji wszelkie interesuj\u0105ce pomys\u0142y, postanowi\u0142 pos\u0142u\u017cy\u0107 si\u0119 osobistym przyk\u0142adem tego, co przydarzy\u0142o si\u0119 jemu i jego otoczeniu, kiedy po wielu staraniach, b\u0119d\u0105c nastolatkiem, uda\u0142o mu si\u0119 zdoby\u0107 powie\u015b\u0107 Rosjanina W\u0142adimira Nabokowa, opublikowan\u0105 w Stanach Zjednoczonych w 1955 roku, kt\u00f3ra opowiada\u0142a o przygodach g\u0142\u00f3wnego bohatera, obsesyjnego m\u0119\u017cczyzny o imieniu Humbert Humbert, kt\u00f3ry szale\u0144czo zakocha\u0142 si\u0119 w 14-letniej dziewczynie o imieniu Lolita i ostatecznie po\u015blubi\u0142 matk\u0119 Lolity, aby zbli\u017cy\u0107 si\u0119 do dziewczyny i j\u0105 wykorzysta\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Po pierwsze, Luna Miguel bagatelizuje napi\u0119t\u0105 atmosfer\u0119, kt\u00f3r\u0105 stworzy\u0142a na zaledwie kilku stronach, bez ogr\u00f3dek wyja\u015bniaj\u0105c, \u017ce powie\u015b\u0107 to bardziej propaganda ni\u017c rzeczywisto\u015b\u0107. Po latach temat nie jest ju\u017c tak drastyczny, narracja nie jest tak dosadna, a ostatecznie przedstawienie postaci nie jest zbyt wiarygodne. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, wznowienie prawdopodobnie nie odnios\u0142oby dzi\u015b sukcesu.<\/p>\n\n\n\n
Oczywi\u015bcie, najciekawsz\u0105 rzecz\u0105 w tej pracy jest bibliografia, kt\u00f3r\u0105 zamie\u015bci\u0142 na ko\u0144cu ksi\u0105\u017cki, bo pokazuje, \u017ce to, co napisa\u0142, by\u0142o wynikiem g\u0142\u0119bokich przemy\u015ble\u0144 autora i, co najwa\u017cniejsze, wyrazi\u0142 to z humorem, szale\u0144czo i udokumentowanie.<\/p>\n\n\n\n
Logicznie rzecz bior\u0105c, w trakcie opowiadania swojego przypadku udost\u0119pni nam wszystkie dane, jakie uda\u0142o mu si\u0119 zebra\u0107 na temat wp\u0142ywu s\u0142ynnej wsp\u00f3\u0142czesnej powie\u015bci, kt\u00f3ra wed\u0142ug \u00f3wczesnego \u201cNew York Timesa\u201d sta\u0142a si\u0119 \u015bwiatowym \u201ebestsellerem\u201d i zosta\u0142a przet\u0142umaczona na wszystkie j\u0119zyki zachodnie.<\/p>\n\n\n\n
Opowie nam tak\u017ce o skandalu, jaki wywo\u0142a\u0142 on w du\u017cych sektorach europejskiego i ameryka\u0144skiego spo\u0142ecze\u0144stwa dziesi\u0119\u0107 lat po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej, kiedy powoli post\u0119powa\u0142a sekularyzacja i prawie dziesi\u0119\u0107 lat przed rewolucj\u0105 68 roku, ruchem hipisowskim i \u015bwiatowym pacyfizmem z powodu wojny w Wietnamie.<\/p>\n\n\n\n
Jak jasno i w bardzo osobisty spos\u00f3b wyja\u015bnia autor, ksi\u0105\u017cka ta, zar\u00f3wno pod wzgl\u0119dem poruszanej tematyki, jak i stylu pisania, ma w rzeczywisto\u015bci znacznie mniejsz\u0105 si\u0142\u0119 oddzia\u0142ywania ni\u017c wiele dzie\u0142 publikowanych powszechnie, seriale telewizyjne itp.<\/p>\n\n\n\n
W ka\u017cdym razie ciekawe jest, \u017ce rada, jak\u0105 autorka otrzyma\u0142a jako nastolatka od rodzic\u00f3w, bibliotekarki i nauczyciela literatury, brzmia\u0142a, aby odczeka\u0107 jaki\u015b czas przed lektur\u0105, aby zdoby\u0107 niezb\u0119dne wykszta\u0142cenie, pe\u0142niejsze zrozumienie i umiej\u0119tno\u015b\u0107 krytycznego my\u015blenia. Dzi\u0119ki temu mog\u0142a wydoby\u0107 z ksi\u0105\u017cki to, co by\u0142o potrzebne do lepszego zrozumienia godno\u015bci osoby ludzkiej i odrzuci\u0107 wszystko, co j\u0105 umniejsza\u0142o.<\/p>\n\n\n\n
U podstaw tej interesuj\u0105cej pracy le\u017cy nieustaj\u0105ce napi\u0119cie wok\u00f3\u0142 traktowania kobiet w literaturze, filmie i sztuce w og\u00f3le. W ksi\u0105\u017cce tej wyczuwa si\u0119 wyczuwaln\u0105 nieufno\u015b\u0107: \u201cNie b\u0105d\u017amy naiwni. Nie przebili\u015bmy jeszcze szklanego sufitu. Podstawowe zrozumienie naszej historii p\u0142ci wystarczy, aby u\u015bwiadomi\u0107 sobie, \u017ce po ka\u017cdym post\u0119pie w zakresie naszych praw i wolno\u015bci zawsze pojawia si\u0119 fala wrogo\u015bci, kt\u00f3ra zmusza nas do odwrotu\u201d (s. 33).<\/p>\n\n\n\n
Nale\u017cy przyzna\u0107, \u017ce praca b\u0119dzie stopniowo nabiera\u0107 rozp\u0119du i ostatecznie przekszta\u0142ci temat \u201cLolity\u201d w pl\u0105tanin\u0119 interesuj\u0105cych komentarzy: czy da si\u0119 odr\u00f3\u017cni\u0107 dzie\u0142o od autora? Czy mo\u017cna je czyta\u0107 bez wyci\u0105gania oczywistego wniosku, \u017ce przemoc psychiczna jest z\u0142a? (s. 37). Praca ta b\u0119dzie stawa\u0107 si\u0119 coraz bardziej z\u0142o\u017cona, ale dostarcza r\u00f3wnie\u017c argument\u00f3w, kt\u00f3re daj\u0105 do my\u015blenia zar\u00f3wno czytelnikom, jak i autorom powie\u015bci. <\/p>\n\n\n\n
Ciekawe, \u017ce nasza autorka, w chwili delirium, pisze kilka s\u0142\u00f3w, kt\u00f3re podsumowuj\u0105 bezsensown\u0105 skarg\u0119 na zdrowy rozs\u0105dek: \u201cnie mia\u0142o znaczenia, czy to ocenzurowali, ona mia\u0142a to w g\u0142owie i dlatego napisa\u0142aby to jeszcze raz, gdyby mia\u0142a na to ochot\u0119; \u017ceby sko\u0144czy\u0107 z literatur\u0105, musieliby najpierw sko\u0144czy\u0107 z ni\u0105\u201d (s. 72-73). <\/p>\n\n\n\n
I zestawiaj\u0105c Simone de Beauvoir z markizem de Sade, stwierdzi: \u201cDe Beauvoir dostrzega\u0142 w rozmaitych nieporozumieniach wywo\u0142anych przez tw\u00f3rczo\u015b\u0107 pornografa form\u0119 morderstwa. Zapomnienie o jego literaturze lub sprowadzenie jego \u017cycia do kilku anegdot by\u0142o z jednej strony tym, co zniszczy\u0142oby jego my\u015bl, ale tak\u017ce tym, co ironicznie, ocali\u0142oby jego imi\u0119 przed p\u0142omieniami\u201d (s. 95). Ponadto stwierdzi: \u201cHistoria literatury to historia naszych uzale\u017cnie\u0144, pomy\u015bla\u0142am wtedy, tu\u017c tam, gdy zbli\u017ca\u0142a si\u0119 p\u00f3\u0142noc, z ogromnym smutkiem samotno\u015bci\u201d (s. 117). Wkr\u00f3tce potem zako\u0144czy to dzie\u0142o tymi znacz\u0105cymi s\u0142owami: \u201cOd ciebie b\u0119dzie zale\u017ce\u0107, czy chcesz uczestniczy\u0107 w tym nieocenionym delirium, czy te\u017c dopiero je zrozumia\u0142e\u015b\u201d (s. 211).<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
El trabajo de Luna Miguel (1990), escritora y editora de \u00e9xito y una de las mejores plumas de la literatura espa\u00f1ola actual, me ha parecido muy interesante y muy oportuno, pues el tema abordado, la censura literaria, no es una cuesti\u00f3n de los tiempos franquistas sino que, como demuestra la autora, la censura la llevamos […]<\/p>\n","protected":false},"author":2431,"featured_media":54608,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"pmpro_default_level":"","footnotes":""},"categories":[36,39,45],"tags":[],"class_list":["post-54603","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-actualidad","category-cultura","category-libros","pmpro-has-access"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54603","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2431"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=54603"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54603\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/54608"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=54603"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=54603"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=54603"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}