{"id":41332,"date":"2024-10-10T06:00:00","date_gmt":"2024-10-10T04:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/?p=41332"},"modified":"2024-10-11T09:15:02","modified_gmt":"2024-10-11T07:15:02","slug":"nicolas-monardes-odkrywca-fluorescencji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/actualidad\/nicolas-monardes-descubridor-de-la-fluorescencia\/","title":{"rendered":"Katoliccy naukowcy: Nicolas Monardes, odkrywca fluorescencji"},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\">Monardes (1493 lub 1508 - 1588) uko\u0144czy\u0142 medycyn\u0119 w 1533 r. na Uniwersytecie w Alcal\u00e1 de Henares i uzyska\u0142 doktorat w 1547 r. w Sewilli. By\u0142 najbardziej znanym i najcz\u0119\u015bciej czytanym hiszpa\u0144skim lekarzem w Europie w XVI wieku.  Jego ksi\u0105\u017cki zosta\u0142y przet\u0142umaczone na j\u0119zyk \u0142aci\u0144ski, angielski, w\u0142oski, francuski, niemiecki i holenderski i dotycz\u0105 farmakologii, toksykologii, medycyny, terapii, flebotomii, \u017celaza i \u015bniegu. To dzi\u0119ki jego pismom znane sta\u0142y si\u0119 praktyki medyczne rdzennych mieszka\u0144c\u00f3w obu Ameryk, a tak\u017ce choroby tropikalne. W rzeczywisto\u015bci jego najs\u0142ynniejsze dzie\u0142o nosi tytu\u0142 \"Historia medicinal de las cosas que se traen de nuestras Indias Occidentales\" (Historia medyczna rzeczy przywiezionych z naszych Indii Zachodnich). Skatalogowa\u0142 w nim liczne ro\u015bliny i ich zastosowania, z kt\u00f3rych wiele dopiero niedawno odkryto w Ameryce, a niekt\u00f3re, takie jak tyto\u0144, zosta\u0142y wprowadzone do Europy cz\u0119\u015bciowo dzi\u0119ki tej ksi\u0105\u017cce.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pisma Monardesa by\u0142y nie tylko kompilacjami informacji, ale tak\u017ce odzwierciedla\u0142y jego osobiste obserwacje i do\u015bwiadczenia. Dostarczy\u0142 informacji na temat lokalnych zastosowa\u0144 ro\u015blin i po\u0142o\u017cy\u0142 podwaliny pod zrozumienie ich w\u0142a\u015bciwo\u015bci leczniczych. Jego praca mia\u0142a szczeg\u00f3lny wp\u0142yw na rozw\u00f3j zio\u0142olecznictwa, istotnego aspektu opieki zdrowotnej w jego czasach. Ponadto, ze wzgl\u0119du na jego staranne opisy lek\u00f3w i testy, kt\u00f3re przeprowadzi\u0142 na zwierz\u0119tach, aby zrozumie\u0107 ich w\u0142a\u015bciwo\u015bci lecznicze, jest uwa\u017cany za jednego z tw\u00f3rc\u00f3w farmakognozji i farmakologii eksperymentalnej. Jest r\u00f3wnie\u017c odkrywc\u0105 zjawiska fluorescencji.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Z drugiej strony, Monardes nie by\u0142 lekarzem dalekim od codziennego \u017cycia. Z wielkim powodzeniem wykonywa\u0142 sw\u00f3j zaw\u00f3d, a tak\u017ce o\u017ceni\u0142 si\u0119 i mia\u0142 siedmioro dzieci, z kt\u00f3rych cz\u0119\u015b\u0107 wyjecha\u0142a do Ameryki. Po \u015bmierci \u017cony w 1577 r. chcia\u0142 przyj\u0105\u0107 \u015bwi\u0119cenia kap\u0142a\u0144skie i zosta\u0107 ksi\u0119dzem. Jedena\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej zmar\u0142 na wylew krwi do m\u00f3zgu.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Monardes (1493 \u00f3 1508 \u2013 1588) licenciado en medicina en 1533 por la Universidad de Alcal\u00e1 de Henares y doctorado en 1547 en Sevilla, fue el m\u00e9dico espa\u00f1ol m\u00e1s conocido y le\u00eddo en Europa en el siglo XVI. &nbsp;Sus libros fueron traducidos al lat\u00edn, ingl\u00e9s, italiano, franc\u00e9s, alem\u00e1n y holand\u00e9s, y versan sobre farmacolog\u00eda, toxicolog\u00eda, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":41333,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"pmpro_default_level":"","footnotes":""},"categories":[36,39],"tags":[1333],"class_list":["post-41332","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-actualidad","category-cultura","tag-cientificos-catolicos","pmpro-has-access"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41332","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=41332"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41332\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/41333"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=41332"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=41332"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=41332"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}