{"id":29346,"date":"2023-03-16T06:00:00","date_gmt":"2023-03-16T05:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/?p=29346"},"modified":"2025-11-28T12:44:00","modified_gmt":"2025-11-28T10:44:00","slug":"john-paul-ii-madrid-chapel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/actualidad\/cultura\/capilla-juan-pablo-ii-madrid\/","title":{"rendered":"Tajemnica innej obecno\u015bci. Kaplica \u015bwi\u0119tego Jana Paw\u0142a II w katedrze madryckiej."},"content":{"rendered":"

Katedry s\u0105 budynkami zaprojektowanymi, by trwa\u0107 \"wiecznie\" i nierzadko na przestrzeni wiek\u00f3w poddawane s\u0105 pracom, kt\u00f3re stopniowo zmieniaj\u0105 ich wygl\u0105d. Kiedy katedra Santa Mar\u00eda la Real de la Almudena<\/a> znajdowa\u0142 si\u0119 szereg kaplic bocznych, z kt\u00f3rych jedna jest t\u0105, kt\u00f3r\u0105 Kapitu\u0142a Katedralna postanowi\u0142a po\u015bwi\u0119ci\u0107 \u015awi\u0119ty Jan Pawe\u0142 II<\/a>Papie\u017c, kt\u00f3ry po\u015bwi\u0119ci\u0142 katedr\u0119 w 1993 roku. <\/p>\n\n\n\n

Kiedy zlecenie trafi\u0142o do pracowni Cano y Escario, istnia\u0142a ju\u017c pierwsza kaplica, kt\u00f3r\u0105 postanowiono uszanowa\u0107 i zaprojektowano wn\u0119trze sk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 z serii drewnianych portyk\u00f3w po\u0142o\u017conych bardzo blisko siebie, kt\u00f3re pozwalaj\u0105 dostrzec oryginaln\u0105 architektur\u0119, ale z zachowaniem subtelno\u015bci, kt\u00f3ra jest bardzo udana, poniewa\u017c odwiedzaj\u0105cy do\u015bwiadcza przebywania w zupe\u0142nie nowej kaplicy. <\/p>\n\n\n\n

Oznacza to, \u017ce Cano i Escario proponuj\u0105 sw\u00f3j spektakl jako sceniczn\u0105 akcj\u0119 przestrzenn\u0105 w przestrzeni bocznej kaplicy. Ta z kolei jest uj\u0119ta w ramy og\u00f3lnej przestrzeni katedry.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Widok og\u00f3lny na kaplic\u0119 Jana Paw\u0142a II. \u00a9Archimadrid\/Luis Mill\u00e1n<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Elementy symboliczne<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Przy wej\u015bciu do kaplicy wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 du\u017ca ska\u0142a, symbolizuj\u0105ca materialny wymiar stworzenia. Marmurowa ska\u0142a, opr\u00f3cz tego znaczenia, nawi\u0105zuje do prymatu Piotra i ci\u0105g\u0142o\u015bci apostolskiej.<\/p>\n\n\n\n

Tu\u017c za tym kamieniem, na wz\u00f3r \u0142odzi, znajduje si\u0119 w\u0105ski pod\u0142u\u017cny st\u00f3\u0142, na kt\u00f3rego dalekim ko\u0144cu znajduje si\u0119 \u015bwieca paschalna, na kt\u00f3rej pionie, trzymanym z nieba lub z \u0142ona Abrahama, wisz\u0105 trzy luminarze symbolizuj\u0105ce Tr\u00f3jc\u0119 \u015awi\u0119t\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Tradycyjnie w \u015bwi\u0105tyniach do materializacji ich sklepie\u0144 wykorzystywano kamie\u0144, symbolizuj\u0105cy sfer\u0119 niebia\u0144sk\u0105 i\/lub \u015bwi\u0119t\u0105. <\/p>\n\n\n\n

W tym miejscu nast\u0119puje pozorna zmiana, poniewa\u017c Cano i Escario zdecydowali si\u0119 na u\u017cycie drewna, wyb\u00f3r bardzo interesuj\u0105cy i subtelny, poniewa\u017c w istocie chodzi o symbolizowanie zjednoczenia wiernych w budowie ko\u015bcio\u0142a. O ile w niekt\u00f3rych przyk\u0142adach wierni reprezentowani s\u0105 przez rze\u017abione kamienie, tutaj to kawa\u0142ki drewna w kolejnych portykach, oddalone od siebie o trzydzie\u015bci centymetr\u00f3w, czyni\u0105 pierwotn\u0105 kaplic\u0119 przejrzyst\u0105: jest to Ko\u015bci\u00f3\u0142 w ruchu, w tradycji i \u017cywej wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci, konfiguruj\u0105cy struktur\u0119 kaplicy, symbolizuj\u0105cy w ten spos\u00f3b miejsce tego \u015bwiata i dzie\u0142o cz\u0142owieka w jego projekcie dominacji nad stworzeniem.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Relikwiarz z fiolk\u0105 krwi \u015bwi\u0119tego papie\u017ca. \u00a9Archimadrid\/Luis Mill\u00e1n<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Warsztat J\u00f3zefa jest tu r\u00f3wnie\u017c reprezentowany, przypominaj\u0105c w tym drewnie zar\u00f3wno o zaanga\u017cowaniu Ko\u015bcio\u0142a w tworzenie, jak i o zami\u0142owaniu polskiego papie\u017ca do las\u00f3w i g\u00f3r.<\/p>\n\n\n\n

\u015aw. Jan Pawe\u0142 II rozpocz\u0105\u0142 sw\u00f3j pontyfikat od zawierzenia ca\u0142ego Ko\u015bcio\u0142a Matce Bo\u017cej t\u0105 pami\u0119tn\u0105 inwokacj\u0105 \"....Totus Tuus\".<\/em> (Wszystko Twoje). W tej kaplicy by\u0107 mo\u017ce brakuje nam, w przeno\u015bni, tej tajemnicy dziewiczej obecno\u015bci Maryi. Jednak, by\u0107 mo\u017ce w spos\u00f3b bardziej kryptyczny, w tych Piotrowych ustawieniach mo\u017cemy wyczu\u0107, odzwierciedlone ju\u017c w ich cz\u0119\u015bci, co\u015b w rodzaju macierzy\u0144skiego klasztoru naszej Matki, \u015awi\u0119tej Maryi. W tym wzgl\u0119dzie nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107, \u017ce jedn\u0105 z nowo\u015bci wprowadzonych przez architektur\u0119 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 by\u0142o to, \u017ce w przeciwie\u0144stwie do klasycznych \u015bwi\u0105ty\u0144 Grecji i Rzymu, wierni przechodzili do wn\u0119trza \u015bwi\u0105tyni. T\u0119 koncepcj\u0119 zawiera og\u00f3lna koncepcja ko\u015bcio\u0142\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skich, w kt\u00f3rych, na podobie\u0144stwo \u0142ona matki, wierni s\u0105 zanurzeni w \u015bwiecie \u0142aski.<\/p>\n\n\n\n

W tym przypadku mo\u017cemy r\u00f3wnie\u017c dostrzec t\u0119 gestykuluj\u0105c\u0105 obecno\u015b\u0107 zar\u00f3wno w planie pod\u0142ogi, jak i w przekroju. Podczas gdy w innych kaplicach katedry nie ma mo\u017cliwo\u015bci dost\u0119pu do wn\u0119trza, lecz s\u0105 one pomy\u015blane jedynie do obserwacji, w tej kaplicy \u015bw. Jana Paw\u0142a II mo\u017cemy ustanowi\u0107 wewn\u0119trzn\u0105 drog\u0119, kt\u00f3ra m\u00f3wi nam o pocz\u0105tku i ko\u0144cu znaczenia zawartych w niej symboli.<\/p>\n\n\n\n

Czysto\u015b\u0107 wymiaru duchowego symbolizuje \u015bwiat\u0142o emitowane przez \u015bwiec\u0119 paschaln\u0105 oraz \u015bwiat\u0142a umieszczone jako luminarze pomi\u0119dzy drewnianymi portykami, kt\u00f3re symbolizuj\u0105 \u015bwit i cienie \u017cycia wiernych i \u015bwi\u0119tych, daj\u0105c wra\u017cenie t\u0142a w perspektywie ze swoj\u0105 seryjno\u015bci\u0105. S\u0105 to kamienie milowe i \u015bwiat\u0142a, kt\u00f3re Opatrzno\u015b\u0107 wyznacza na drodze w\u0119dr\u00f3wki przez to \u017cycie, a\u017c do dotarcia do Ojca.<\/p>\n\n\n\n

W tej symbolicznej grupie mo\u017cemy r\u00f3wnie\u017c zrozumie\u0107, \u017ce widzimy tajemnic\u0119 naszego odkupienia, w kt\u00f3rej Jezus Chrystus wcieli\u0142 si\u0119 w materi\u0119 (ska\u0142\u0119) i po swoim \u017cyciu reprezentowanym w \u0142odzi, kt\u00f3ra z kolei jest Ko\u015bcio\u0142em, po swoim wniebowst\u0105pieniu otworzy\u0142 drog\u0119, kt\u00f3ra prowadzi do spotkania z Bogiem Ojcem.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ska\u0142a ze s\u0142owami otwieraj\u0105cymi pontyfikat \u015bwi\u0119tego Jana Paw\u0142a II. \u00a9Archimadrid\/Luis Mill\u00e1n<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Ta drewniana wspinaczka przebija si\u0119 przez \u015bcie\u017cki \u017cycia, od pocz\u0105tku pod\u0142ogi w szachownic\u0119 do zenitu odkupienia, na kt\u00f3rym wisi krzy\u017c Chrystusa. <\/p>\n\n\n\n

Pod nim, jako preambu\u0142a sakramentalna, znajduje si\u0119 konfesjona\u0142 dla penitent\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Listwy, kt\u00f3re wznosz\u0105 si\u0119 z poziomu ziemi w jego kierunku, \u0142ami\u0105 sw\u00f3j bieg i kierunkowo\u015b\u0107 w zgrabnym itinerarium, jak dzieci, kt\u00f3re zawsze bawi\u0105 si\u0119 w jego obecno\u015bci. <\/p>\n\n\n\n

W dolnej cz\u0119\u015bci kaplicy na tych sto\u0142ach umieszczono romboidalne oprawy ze zdj\u0119ciami z \u017cycia papie\u017ca lub z \u017cycia \u015bwi\u0119tego Jana Paw\u0142a II jako znacz\u0105cych kamieni milowych w jego historii i przej\u015bciu przez to \u017cycie. Te sceny z \u017cycia \u015bwi\u0119tego s\u0105 jak okna, kt\u00f3re otwieraj\u0105 si\u0119 z jego prywatno\u015bci na zewn\u0119trzn\u0105 przestrze\u0144 wiernych.<\/p>\n\n\n\n

Z ty\u0142u kaplicy znajduje si\u0119 du\u017cy obraz \u015bw. Jana Paw\u0142a II, za kt\u00f3rym jest miejsce na pos\u0142ug\u0119 pokuty, kt\u00f3ra wraz z Eucharysti\u0105 i innymi sakramentami jest drog\u0105 ustanowion\u0105 przez Jezusa Chrystusa, aby zapocz\u0105tkowa\u0107 nasze zmartwychwstanie ju\u017c w tym \u017cyciu. To - konfesjona\u0142 - dzi\u0119ki \u0142asce podnosi nas pokutuj\u0105cych do Ojca. Innymi s\u0142owy, penitent zostaje w ten spos\u00f3b przemieniony w embrion przeznaczony do narodzin do \u017cycia wiecznego. Cz\u0142owiek zostaje w ten spos\u00f3b ukazany jako obraz i podobie\u0144stwo Boga, u\u015bwi\u0119cony przez \u0142ask\u0119 i wyniesiony do porz\u0105dku nadprzyrodzonego.<\/p>\n\n\n\n

W tym przypadku, poniewa\u017c jest to kaplica pokutna i nie ma w niej o\u0142tarza, obraz umieszczono przed konfesjona\u0142em, co symbolizuje ogromne oddanie i warto\u015b\u0107, jak\u0105 w \u017cyciu i nauczaniu papie\u017ca Wojty\u0142y przypisywano temu sakramentowi. Jak zauwa\u017cy\u0142 dziekan katedry podczas inauguracji, mi\u0142\u0105 postaw\u0105 dla zwiedzaj\u0105cego, przed wej\u015bciem do kaplicy, b\u0119dzie rozwa\u017cenie s\u0142\u00f3w \u015bwi\u0119tego skierowanych do m\u0142odzie\u017cy: \"wejd\u017a, nie b\u00f3j si\u0119 i otw\u00f3rz drzwi Chrystusowi\";<\/em> s\u0142owa wypowiedziane przez niego zaraz po przyst\u0105pieniu do pos\u0142ugi Piotrowej.<\/p>\n\n\n\n

W jednej z bocznych pastylek, r\u00f3wnie\u017c pod\u015bwietlonej, znajduje si\u0119 relikwiarz, kt\u00f3ry by\u0142 przechowywany w katedrze w Madrycie, w tej pierwszej przestrzeni po\u015bwi\u0119conej polskiemu papie\u017cowi i zawieraj\u0105cej fiolk\u0119 z jego krwi\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Jedna ze \u015bcian kaplicy. \u00a9Archimadrid\/Luis Mill\u00e1n<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Je\u015bli spojrzymy na formalne aspekty dzia\u0142ki scenicznej, kt\u00f3r\u0105 oferuje nam kaplica, mogliby\u015bmy powiedzie\u0107, \u017ce ma ona reminiscencje minimalistyczne, organiczn\u0105 architektur\u0119 p\u00f3\u0142nocnoeuropejsk\u0105, sztuk\u0119 konceptualn\u0105 i szczeg\u00f3ln\u0105 \"manier\u0119\" aran\u017cowania i pojmowania rzeczy w spos\u00f3b wyra\u017anie ekspresyjny.<\/p>\n\n\n\n

Wida\u0107 tu wielkie wyrafinowanie formalne, kt\u00f3re z kolei ujawnia pewn\u0105 architektoniczn\u0105 z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 i sprzeczno\u015b\u0107 u\u017cytego j\u0119zyka. \u015awiadczy o tym gra i wypaczenie element\u00f3w drewnianych portyk\u00f3w, kt\u00f3re wchodz\u0105 i wychodz\u0105, opuszczaj\u0105 si\u0119 i podnosz\u0105 asymetrycznie itd.<\/p>\n\n\n\n

Mo\u017cna te\u017c m\u00f3wi\u0107 o \u015bladowym czy symbolicznym powietrzu procesji Wielkiego Tygodnia, z pewnym efektem nokturnowym. Co\u015b jak zbiorowa nie\u015bwiadomo\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 arty\u015bci, nie wiem czy \u015bwiadomie czy nie\u015bwiadomie, pozostawili po sobie. To archetypowe marzenie o sacrum w cz\u0142owieku, przejawiaj\u0105ce si\u0119 w jego symbolicznych rytua\u0142ach. Scenariusze podr\u00f3\u017cy: tajemnica innej obecno\u015bci. <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

La catedrales son edificios concebidos para durar \u201ceternamente\u201d y es frecuente que con el paso de los siglos se realicen obras en ellas que, poco a poco, van alterando su fisonom\u00eda. Al inaugurarse la catedral de Santa Mar\u00eda la Real de la Almudena hab\u00eda una serie de capillas laterales, una de las cuales es la que […]<\/p>\n","protected":false},"author":23,"featured_media":29351,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"pmpro_default_level":"","footnotes":""},"categories":[36,39],"tags":[15,606,960,716],"class_list":["post-29346","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-actualidad","category-cultura","tag-arte","tag-cultura","tag-madrid","tag-san-juan-pablo-ii","pmpro-has-access"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29346","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/23"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29346"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29346\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/29351"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29346"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=29346"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=29346"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}