Hannah Arendt to kobieta trudna do zaszufladkowania. Cho\u0107 z pochodzenia \u017byd\u00f3wka, nie by\u0142a religijna i nie wierzy\u0142a w Boga w tradycyjny spos\u00f3b. Kilkakrotnie nazywa\u0142a siebie agnostyczk\u0105, a jednak Hannah Arendt by\u0142a kobiet\u0105 wiary. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017cycia po\u015bwi\u0119ci\u0142a na to, by sk\u0142oni\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnych do jej odzyskania: wiary w rozum, wiary w cz\u0142owiecze\u0144stwo, wiary w \u015bwiat. Dwa elementy utrzymuj\u0105 si\u0119 w ca\u0142ym jej \u017cyciu i tw\u00f3rczo\u015bci: zaufanie i my\u015bl. Od\u017cywiaj\u0105 si\u0119 wzajemnie: Arendt ufa\u0142a my\u015bli, a im wi\u0119cej my\u015bla\u0142a, tym bardziej ros\u0142o jej zaufanie do niej.<\/p>\n\n\n\n
Hannah Arendt urodzi\u0142a si\u0119 w pa\u017adzierniku 1906 roku we wsi pod Hanowerem. Studiowa\u0142a w Marburgu, gdzie pozna\u0142a Martina Heideggera, przenios\u0142a si\u0119 do Fryburga, by studiowa\u0107 u Husserla, wreszcie doktoryzowa\u0142a si\u0119 w Heidelbergu w 1929 r. prac\u0105 nt. Poj\u0119cie mi\u0142o\u015bci u \u015bwi\u0119tego Augustyna,<\/em> w re\u017cyserii Karla Jaspersa. W tych latach by\u0142a bardzo aktywna politycznie, a wobec prze\u015bladowa\u0144 \u017byd\u00f3w zdecydowa\u0142a si\u0119 na emigracj\u0119 do USA, gdzie od 1941 roku zamieszka\u0142a ze swoim drugim m\u0119\u017cem Heinrichem Bl\u00fccherem. W USA pracowa\u0142a jako dziennikarka i wyk\u0142adowca nauk politycznych na r\u00f3\u017cnych uczelniach. Szeroko zastanawia\u0142a si\u0119 nad swoimi do\u015bwiadczeniami \u017cyciowymi w Niemczech i Stanach Zjednoczonych. W 1951 roku zosta\u0142a obywatelk\u0105 USA po latach bezpa\u0144stwowo\u015bci spowodowanej odebraniem jej obywatelstwa w Niemczech.<\/p>\n\n\n\n W 1961 roku zosta\u0142a wys\u0142ana jako reporterka przez The New Yorker<\/em> do Jerozolimy, aby zrelacjonowa\u0107 proces Adolfa Eichmanna, nazistowskiego wysokiego dow\u00f3dcy aresztowanego w Argentynie i przewiezionego do Izraela. Efektem tego do\u015bwiadczenia by\u0142a jego ksi\u0105\u017cka Eichmann w Jerozolimie<\/em> kt\u00f3ra by\u0142a i jest nadal tak kontrowersyjna. Arendt proponuje tez\u0119, aby spr\u00f3bowa\u0107 zrozumie\u0107, jak pozornie normalni m\u0119\u017cczy\u017ani i kobiety mogli si\u0119 po\u015bwi\u0119ci\u0107 okrucie\u0144stwom pope\u0142nianym w czasach nazistowskich Niemiec. Przekonywa\u0142a, \u017ce z\u0142o cz\u0142owieka takiego jak Adolf Eichmann, przyk\u0142ad zwyk\u0142ego cz\u0142owieka, nie by\u0142o z\u0142em wykalkulowanym, sadystycznym czy ideologicznym, ale przeciwnie - by\u0142o z\u0142em banalnym, powierzchownym, wynikiem nie nadmiaru my\u015bli, ale w\u0142a\u015bnie jej braku. <\/p>\n\n\n\n Zdaniem Arendt to w\u0142a\u015bnie osobista niezdolno\u015b\u0107 do udzielenia przemy\u015blanej odpowiedzi na konfliktow\u0105 sytuacj\u0119 moraln\u0105 doprowadzi\u0142a tych ludzi do zostania mordercami i kolaborantami ze z\u0142em. Ta pr\u00f3ba rzucenia \u015bwiat\u0142a na to, co dzia\u0142o si\u0119 w latach 1940-1945, przynios\u0142a jej ostr\u0105 krytyk\u0119 za \"obron\u0119 nazisty i zdrad\u0119 w\u0142asnego narodu\". To, czego wielu nie rozumia\u0142o, to fakt, \u017ce podczas procesu Eichmanna niemiecki filozof nie pr\u00f3bowa\u0142 broni\u0107 demona, ale broni\u0107 cz\u0142owiecze\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n Sytuacja intelektualna i og\u00f3lna, w kt\u00f3rej Hannah Arendt rozwija swoj\u0105 tez\u0119 o banalno\u015bci z\u0142a, by\u0142a sytuacj\u0105 nieufno\u015bci wobec \u015bwiata i samego cz\u0142owieka. Ludzie nie ufali rozumowi, poniewa\u017c wierzyli, \u017ce doprowadzi\u0142 on do tak ogromnych katastrof: to rozum zbudowa\u0142 komory gazowe i bro\u0144 atomow\u0105. To, co udaje si\u0119 Arendt, to w\u0142a\u015bnie obalenie tej idei poprzez stwierdzenie, \u017ce z\u0142o nie ma g\u0142\u0119bi, \u017ce z\u0142o - z regu\u0142y - nie wynika z kalkulacji, ale w\u0142a\u015bnie z braku refleksji, z powierzchowno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n Arendt odzyskuje wiar\u0119 w cz\u0142owieka jako istot\u0119, kt\u00f3ra mo\u017ce czyni\u0107 z\u0142o, nie b\u0119d\u0105c czystym z\u0142em; w jej rozumieniu cz\u0142owieka jest miejsce na odkupienie, na nadziej\u0119, \u017ce gdy cz\u0142owiek zachowuje si\u0119 tak, jak nale\u017cy, nie staje si\u0119 demonem. Jeste\u015bmy zdolni do z\u0142a, ale to nie my\u015bl prowadzi nas do z\u0142a, to nie nasze najbardziej ludzkie cechy, ale raczej nieumiej\u0119tno\u015b\u0107 ich pe\u0142nego wykorzystania, mo\u017ce nas doprowadzi\u0107 do pope\u0142nienia strasznych zbrodni.<\/p>\n\n\n\n My\u015blenie prowadzi nas do zadawania ostatecznych pyta\u0144. Na te same zasady powo\u0142ujemy si\u0119, gdy mamy w\u0105tpliwo\u015bci co do naszego post\u0119powania, gdy jeste\u015bmy na moralnym rozdro\u017cu i potrzebujemy wskaz\u00f3wek. Problem pojawia si\u0119 wtedy, gdy te zasady nie istniej\u0105, gdy odmowa my\u015blenia zamieni\u0142a je w puste frazesy, kt\u00f3re za\u0142amuj\u0105 si\u0119 przy najmniejszej presji i nie pozwalaj\u0105 nam by\u0107 zdolnymi do udzielenia uzasadnionej i osobistej odpowiedzi na problemy.<\/p>\n\n\n\n To pragnienie \u015bwi\u0119to\u015bci, wi\u0119kszej wiary w cz\u0142owieka i jego mo\u017cliwo\u015bci, jest przejrzyste we wszystkich pracach Hannah Arendt, w kt\u00f3rych czczone s\u0105 wszystkie wielkie ludzkie idea\u0142y. Alfred Kazin t\u0142umaczy, \u017ce lektura Arendt wywo\u0142uje w nim \u015bwiat, kt\u00f3remu zawdzi\u0119czamy wszystkie nasze koncepcje ludzkiej wielko\u015bci. Bez Boga nie wiemy kim jeste\u015bmy, nie wiemy kim jest cz\u0142owiek. To jest to, co zdaje si\u0119 podpowiada\u0107 filozofia Arendt: jej zaufanie i wdzi\u0119czno\u015b\u0107 za dar bycia. Jej wiara w sprawiedliwo\u015b\u0107, w prawd\u0119, w to wszystko, co czyni cz\u0142owieka wielkim i dobrym, sprawi\u0142a, \u017ce sta\u0142a si\u0119 osob\u0105 niezrozumian\u0105, kt\u00f3ra odwr\u00f3ci\u0142a si\u0119 od konwenans\u00f3w \u015bwiata, kt\u00f3ry pomniejsza\u0142 wielko\u015b\u0107 i tajemnic\u0119 cz\u0142owieka. Arendt daleka jest od nihilizmu i frustracji, do kt\u00f3rych wielu dochodzi\u0142o po byciu \u015bwiadkiem wydarze\u0144 ubieg\u0142ego wieku, nie traci bowiem nadziei, a jej poszukiwanie prawdy wywo\u0142uje pewne p\u0119kni\u0119cia, przez kt\u00f3re otwiera si\u0119 na rzeczywisto\u015b\u0107 transcendentn\u0105, na niezg\u0142\u0119bion\u0105 tajemnic\u0119, na Boga.<\/p>\n\n\n\n Arendt wykazuje otwarto\u015b\u0107 na rzeczywisto\u015b\u0107 transcendentn\u0105, poniewa\u017c nie ma \u015blepej wiary w cz\u0142owieka; doskonale zdaje sobie spraw\u0119 z tego, do czego cz\u0142owiek jest zdolny, nie zamyka oczu na ludzkie z\u0142o. Nie jest to jednak pow\u00f3d do rozpaczy, poniewa\u017c jego wiara nie jest tylko w samego cz\u0142owieka, ale w to, co czyni cz\u0142owieka wielkim. Ma \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce gdy cz\u0142owiek wierzy tylko w siebie jest sfrustrowany, nie jest w stanie by\u0107 cz\u0142owiekiem w pe\u0142ni. \u015awiadczy o tym na przyk\u0142ad rozmowa, jak\u0105 Hannah Arendt przeprowadzi\u0142a pewnego wieczoru z Gold\u0105 Meir. Powiedzia\u0142a do niej: \"Sam b\u0119d\u0105c socjalist\u0105, naturalnie nie wierz\u0119 w Boga. Wierz\u0119 w nar\u00f3d \u017cydowski\".<\/em>. A Arendt wyja\u015bni: \"Ale mog\u0142em mu powiedzie\u0107: wielko\u015b\u0107 tego ludu zab\u0142ys\u0142a w czasie, kiedy wierzy\u0142 w Boga i wierzy\u0142 w Niego w taki spos\u00f3b, \u017ce jego mi\u0142o\u015b\u0107 i zaufanie do Niego by\u0142y wi\u0119ksze ni\u017c strach. A teraz ten lud wierzy tylko w siebie? Co dobrego mo\u017ce z tego wynikn\u0105\u0107?\".<\/em>. W\u0142a\u015bnie, wizja Arendt jest pe\u0142na nadziei, poniewa\u017c nie ufa ona tylko we w\u0142asne mo\u017cliwo\u015bci, ale w co\u015b, co jest poza cz\u0142owiekiem, pozostawia miejsce na tajemnic\u0119, na nieprzewidywalno\u015b\u0107. (nieprzewidywalno\u015b\u0107<\/em>), o kt\u00f3rych tak lubi m\u00f3wi\u0107. Prawdziwe z\u0142o, dla cz\u0142owieka, to wyrzeczenie si\u0119 bycia cz\u0142owiekiem, to stanie si\u0119 zb\u0119dnym. jako cz\u0142owiek <\/em>a dzieje si\u0119 tak, gdy cz\u0142owiek ufa tylko sobie.<\/p>\n\n\n\n To, co Arendt robi w swoich pismach, to przygotowanie gruntu dla Boga. W \u015bwiecie, w kt\u00f3rym cz\u0142owiek jest z\u0142y i jego rozum jest z\u0142y, B\u00f3g nie mo\u017ce istnie\u0107. B\u00f3g istnieje wtedy, gdy cz\u0142owiek rozumie siebie samego takim, jakim jest, gdy wie, \u017ce posiada wielkie zdolno\u015bci i jednocze\u015bnie jest zdolny do najwi\u0119kszych okropno\u015bci, gdy ma zaufanie do siebie i jednocze\u015bnie pozostawia miejsce na tajemnic\u0119, kt\u00f3ra go przerasta. W filozofii Arendt mo\u017cemy wi\u0119c dostrzec t\u0119 otwarto\u015b\u0107 i ufno\u015b\u0107, kt\u00f3re s\u0105 dalekie od nico\u015bci i bardzo bliskie Bogu.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Hannah Arendt es una mujer dif\u00edcil de encasillar. Aunque de origen jud\u00edo, no era religiosa ni cre\u00eda en Dios a la manera tradicional. Se autodenomin\u00f3 agn\u00f3stica en varias ocasiones y, sin embargo, Hannah Arendt era una mujer de fe. Pas\u00f3 la mayor parte de su vida intentando que sus contempor\u00e1neos la recuperaran: la fe en […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":7780,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"pmpro_default_level":"","footnotes":""},"categories":[39],"tags":[],"class_list":["post-2020","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cultura","pmpro-has-access"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2020","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2020"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2020\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7780"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2020"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2020"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2020"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Przyczyny z\u0142a<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
Wiara w cz\u0142owieka, wiara w Boga<\/strong><\/h4>\n\n\n\n