16 grudnia rozpoczyna się nowenna bożonarodzeniowa lub novena de Aguinaldos, w zależności od kraju. Zwyczaj ten jest szczególnie popularny w Ekwadorze, Kolumbii i Wenezueli. Chociaż w okresie Adwentu cały Kościół przygotowuje się do Wigilii, to jednak to nabożeństwo pomaga rodzinom intensywniej przygotować się do Świąt Bożego Narodzenia. Codziennie, od 16 grudnia, rodziny i bliscy przyjaciele gromadzą się w domach różnych gospodarzy, aby modlić się nowenną wokół szopki.
Modlitwa nowenny jest bardzo prosta. Składa się z chwili skupienia, która rozpoczyna się modlitwą wstępną na każdy dzień, refleksją, po której następuje chwila ciszy na osobistą medytację. Następnie, na wzór modlitwy wiernych podczas Mszy Świętej, każdy z obecnych ma prawo wypowiedzieć prośbę lub wyrazić głośno swoje dziękczynienie. Na koniec odmawiana jest modlitwa kończąca każdy dzień. A po tym oczywiście następuje śpiewanie tradycyjnych dla każdego miejsca kolęd.
Najlepszą rzeczą w nowennach jest oczywiście obecność i udział dzieci.
Zazwyczaj stają jak najbliżej szopki, a ich prośby i podziękowania są dla dorosłych lekcją prostoty i wiary. Od petycji o zdrowie rodzin, o to, by ktoś nie był bity w szkole, o dzieci, które chodzą głodne, po sprytnego chłopca, który prosi o światła dla swojej matki, by sprawdzić, czy kupi mu wreszcie telefon komórkowy. W małych nasionach Pana jest wszystko.
To atmosfera modlitwy i świętowania przy gorącej czekoladzie, sezonowych słodyczach i śmiechu młodych i starszych. Dla wielu jest to ponowne spotkanie z kuzynami, ciotkami, wujkami, rodzeństwem i przyjaciółmi po nieobecności w pracy lub na studiach. Więc te spotkania mają ujmujący element, gdziekolwiek nie spojrzysz.
Pierwsza znana nowenna bożonarodzeniowa pochodzi z 1743 roku, napisana przez ekwadorskiego księdza i zakonnika Fernando de Jesús Larrea. Pierwotnie struktura nowenny składała się z modlitwy za wszystkie dni, rozważania dnia, modlitwy do Najświętszej Panny, modlitwy do św. Józefa, radości lub Aspiracji na przyjście Dzieciątka Jezus, modlitwy do Dzieciątka Jezus i modlitwy końcowej. Pierwsza wydrukowana nowenna liczyła 52 strony. Z czasem zarówno długość, jak i struktura zostały zredukowane ze względów praktycznych.
W Kolumbii na przykład codziennie czytany jest tekst z Ewangelii lub psalm związany z przyjściem Pana. W Ekwadorze dużą popularnością cieszyły się inne nowenny, np. pisarki Teresy Crespo de Salvador czy księdza Juana Martíneza de Velasco.
Na stronie Nowenna bożonarodzeniowa przez Corinę Dávalos
W tym roku hiszpańsko-ekwadorska pisarka Corina Dávalos opublikowała również nowennę bożonarodzeniową dla dzieci. Według autorki jej zamiarem było rozpowszechnienie tego nabożeństwa w świecie hiszpańskojęzycznym i dostosowanie go do kontekstu kulturowego naszych czasów, czerpiąc inspirację z tekstów papieża emeryta Benedykta XVI. Posługując się jasnym i przystępnym dla dzieci językiem, nie rezygnuje z głębi chrześcijańskiego przesłania, ani ze wzruszenia, jakie budzi narodzenie Jezusa.
Jak pisze na swojej stronie internetowej (www.novenanavidad.com) to "nowenna w przygotowaniu do Świąt Bożego Narodzenia, stworzona dla dzieci, a także dla nie-dzieci, które chcą przyjąć Dzieciątko Jezus z iluzją małych dzieci".
Tak bardzo dostosował się do czasów, że oprócz własnej strony internetowej, ma też wydanie na Kindle, dostępne na Amazonie. Dodatkowo miał dwie bardzo wymagające redaktorki, swoje siostrzenice Marinę w wieku 5 lat i Luizę w wieku 4 lat, które krok po kroku nadzorowały montaż. "Wybrałam z nimi obrazy, teksty przeszły przez ich akceptację, co bardzo mi pomogło w doborze słów, które lepiej rozumieją lub w wyjaśnieniu pojęć, które w początkowych tekstach nie były tak jasne" - mówi Corina.
Teksty mogą być starożytne lub współczesne, mogą nawiązywać do fragmentu Ewangelii, mówić o cnotach chrześcijańskich lub pogłębiać tajemnicę Wcielenia Syna Bożego. Ważne jest to, by przygotować się wewnętrznie, rodzinnie i przybyć z Maryją i Józefem do szopki, z duszą dobrze przygotowaną na przyjęcie Jezusa w czasie Bożego Narodzenia.
